ฅนหลังเขา

เรื่องราวที่จะเล่าต่อไปนี้ ชื่อตัวละคร หรือเหตุการณ์อาจจะไปพ้องกันชื่อหรือเหตุการณ์  สถานที่อันเป็นที่รัก  ที่ท่านรู้จัก  อันอาจทำให้ท่านไม่สบอารมณ์  ขอเรียนด้วยความเคารพว่า  เราไม่มีเจตนาถูกหมิ่น ดูถูกเหยียดหยาม ท่าน วงตระกูลหรือสถาบันที่ท่านสังกัดใด  ๆ เลย

            เสาร์เป็นชื่อของชาวขมุ  อยู่ถิ่นทุรกันดาร  เมื่อหลายปีก่อน มีเหตุให้เจ้าหน้าที่ต้องออกหมายจับ   เสาร์คนนี้ไม่ได้ไปไหน  เพราะเขาไม่ได้ทำผิดอะไร   อยู่กับครอบครัวสงบสุขดี   ไม่เคยถูกหมายเรียกจากเจ้าหน้าที่บ้านเมือง  และแล้ววันที่เสาร์ต้องมาเรียนรู้อยู่ในเรือนจำ  เพราะต้องถูกจับตามหมายจับ  ที่เจ้าหน้าที่คนเดิมได้ย้ายไปขอออกหมายจับไว้  ยุคนั้นหมายจับออกโดยตำรวจ ยุคปัจจุบันออกโดยศาล

   สำ​​​หรับยิ่งก็​​​ไม่​​​แตกต่าง​​​กัน​​​มากนัก​​ ​​รายนี้ยุ่งยากมาก​​ ​​เพราะ​​​ข้อหาที่​​​โดน​​​เป็น​​​ข้อหายาบ้า​​ ​​เป็น​​​นโยบายจำ​​​นวนมาก​​ ​​ชื่อ​​​และ​​​นามสกุล​​​เขา​​ ​​เพราะ​​​เป็น​​​ชาว​​​เขา​​ ​​มีจำ​​​นวนมาก​​ ​​เลย​​​เป็น​​​ดวงซวย​​ ​​ประกอบ​​​ด้วย​​​เขา​​​กับ​​​ผู้​​​นำ​​​ไม่​​​ถูก​​​กัน​​​อีก​​ ​​เลยไป​​​กัน​​​ใหญ่​​​รายนี้​​​ต้อง​​​รับเคราะห์กรรมไปหลายปี​​ ​​การที่​​​จะ​​​ต่อสู้คดี​​​ต้อง​​​มีหลักฐาน​​​ทั้ง​​​พยานน้อย​​ - ​​ใหญ่​​ ​​เขา​​​จะ​​​หามา​​​จาก​​​ไหน​​ ​​ก็คงมี​​​เพียงแต​​​ความ​​​จริงลอๆ​​ ​​อึดอัดใจจัง
    จาก​​​เหตุการณ์ที่​​​ไปพบไปเห็นไปเรียนรู้มา​​ ​​พบว่า​​ "​​โลกของเรา​​" ​​มี​​​ความ​​​จริง​​ 2 ​​ประ​​​เภทคือ (1) ​​ความ​​​จริงที่น่า​​​เชื่อถือ กับ ( 2 ) ​​ความ​​​จริงที่​​​ไม่​​​น่า​​​เชื่อถือ ประการหลังพบบ่อยเพราชาวบ้านธรรมดา​​ ​​ๆ​​ ​​ด้อยโอกาส​​ ​​ไม่​​​ค่อยกล้า​​​แสดงออก​​ ​​สิ่งที่​​​เขา​​​แสดงออก​​​จึง​​​เป็น​​​ความ​​​จริงที่​​​ไม่​​​น่า​​​ เชื่อถือ​​ ​​ใน​​​ทางกลับ​​​กัน​​ ​​คนมากเล่ห์ร้อยเหลี่ยมเตรียมพร้อมโกง​​ ​​เหล่านี้​​​จะ​​​แสดง​​​ความ​​​จริง​​​ได้​​​น่า​​​เชื่อถือ​​ ​​อย่างไรก็ดี​​ ​​เรา​​​ต้อง​​ ​​ทำ​​​ใจ​​ ​​ใช้​​​เวลา​​ ​​เชื่อว่า​​​ความ​​​ยุติธรรมบนโลกใบนี้ก็​​​เป็น​​​แบบนี้​​ ​​ภาษาทางธรรมเรียกว่า​​ ​​อิทัปปัจจัยตา​​ ​​เป็น​​​ไปตามเหตุ​​ ​​ตามปัจจัย​​ ​​รู้​​​และ​​​เข้า​​​ใจ​​​ใน​​​ทางธรรมะ​​ ​​แล้ว​​​จะ​​​ยัง​​​อึดอัดใจ​​​ไม่​​​ทำ​​​ไมอีก​​ ​​ตถตา​​​​​.